Өнөөдөр Улсын дээд шүүхийн Эрүүгийн хэргийн танхим хэд хэдэн хэргийг хянан хэлэлцэнэ. Эдгээр хэргүүдээс хамгийн их анхаарал татаж байгаа хэрэг нь Салхитын мөнгөний ордтой холбоотой хэрэг юм.
Тодруулбал, Ш.Мөнгөншагай, Г.Жаргалан, Г.Алтан-Очир, Б.Цолмонбаатар, Э.Халиунбаяр, С.Оюунбат, Д.Цолмон, Ч.Амгаланбаяр, Г.Цагаанцоож, Ш.Энхтөр, Н.Уранчимэг, М.Цэндсүрэн, Ж.Цэцэгээ нарт холбогдох 29 хавтас хэргийг шүүгдэгч Н.Уранчимэг, түүний өмгөөлөгч А.Зоригтбаатар, Н.Мандах, Э.Нарангарав, шүүгдэгч Ш.Мөнгөншагайгийн өмгөөлөгч Д.Наранбулаг, шүүгдэгч Э.Халиунбаярын өмгөөлөгч Г.Должинсүрэн, Ж.Гантулга, Д.Батбаяр, шүүгдэгч Б.Цолмонбаатарын өмгөөлөгч Б.Баясгалан, шүүгдэгч С.Оюунбатын өмгөөлөгч О.Баясгалан, шүүгдэгч Г.Алтан-Очир, түүний өмгөөлөгч Д.Баттөмөр, шүүгдэгч Г.Жаргалан, түүний өмгөөлөгч Ж.Болдбаатар нарын гаргасан гомдлыг үндэслэн хянан хэлэлцэнэ.
Шүүгдэгч нарын хувьд Хан-Уул дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2020 оны 05 дугаар сарын 22-ны өдрийн 319 дүгээр шийтгэх тогтоол, Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2020 оны 08 дугаар сарын 04-ний өдрийн 974 дүгээр магадлалаар тус тус ял сонссон юм. Тодруулбал, Хан-Уул дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхээс Ш.Мөнгөншагайг өөртөө болон бусдад давуу байдал бий болгох зорилгоор бусдад хээл хахууль өгсөн гэм буруутайд тооцсон. Г.Жаргаланг мөн адил зорилгоор хээл, хахууль өгсөн, Г.Алтан-Очирыг хахууль өгөгчийн ашиг сонирхлын үүднээс хийх ёсгүй үйлдлийг хийхийн тулд бусдаас хахууль авсан гэмт хэрэг үйлдсэнд тооцсон. Мөн Б.Цолмонбаатарыг хээл хахууль өгсөн, авсан, Э.Халиунбаярыг бусдад хээл хахууль өгсөн, Н.Уранчимэгийг хээл хахууль өгсөн гэм буруутайд тус тус тооцож 2-5 жил хүртлэх хугацаагаар хорих ялаар шийтгэсэн.
Түүнчлэн Монгол Улсын Дээд шүүхийн шүүгч Д.Цолмон, Г.Цагаанцоож нарыг энэ хэрэгт холбогдуулан шалгасан. Шүүх хавтаст хэргийн хүрээнд буюу прокуророос ирүүлсэн хэргийн хэмжээнд хянан хэлэлцээд эдгээр шүүгч нарын хээл хахууль авсан хэргийг нотлох баримтаар тогтоож чадаагүй байна гэж үзсэн учраас цагаатган шийдвэрлэсэнюм. Энэ хэрэгт Цэндсүрэн, Амгаланбаяр гэдэг хүмүүсийг холбогдуулан шалгасан. Шүүгдэгч Амгаланбаярыг албан тушаалтны нэр барьсан, Цэндсүрэнг хахууль өгөхөд зуучилсан гэж тооцон, гэмт буруутайд тооцож шийдвэрлэсэн. Дээрээс нь энэ хэрэгт эд мөрийн баримтаар ирүүлсэн 1,425,200 ам.долларыг улсын орлого болгон шийдвэрлэлээ. Нэмж хэлэхэд уг хэрэгтэй холбоотой мөнгийг хурааж буй бичлэг сошиалд тавигдсан байсан. 2018 оны есдүгээр сарын 14-ний өдөр энэ хэрэгт холбогдсон шүүгдэгч Ш.Мөнгөншагайгийн хөлсөлж байсан 220К гэдэг байрны 305 тоотоос 1.2 сая орчим ам.долларыг гүйцэтгэх ажиллагааны шугамаар хурааж авч байгааг харуулсан. Энэ бичлэг шүүхийн хэлэлцүүлэгт хэлэлцэгдээгүй нотлох баримт. Өөрөөр хэлбэл 27-28 хавтас хэрэгт тэр бичлэг ирээгүй. Тэр бичлэг дээр нөхцөл байдлыг хавтаст хэрэгт бичгийн хэлбэрт буулгаад нотлох баримтаар ирүүлсэн байсан. Ингэснээр СХД-ийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн ерөнхий шүүгч Б.Цолмонбаатарт таван жил, Нийслэлийн захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн шүүгч Э.Халиунбаярт гурван жил хорих ял оноожээ. Биечлэн эдлэх ялаас гадна гэмт хэрэг үйлдэж олсон гэж үзээд Б.Цолмонбаатараас 60 сая, Г.Алтан-Очироос 50 сая, Н.Уранчимэгээс 35 сая төгрөгийг тус тус гаргуулахаар шийдвэрлэсэн түүхтэй.
Бид энэ хэргийг шүүхээс хэрхэн шийдвэрлэсэн талаар эргэж мэдээлэх болно.
А.Баярмаа
