Гуравхан сая хүн амтай манай улсад өнөөдөр Улсын дээд шүүхэд бүртгэлтэй 35 нам үйл ажиллагаагаа явуулж байна. 
Тэднээс Монгол ардын нам, Ардчилсан нам, Хөдөлмөрийн үндэсний намууд парламентэд суудал авч, төрийн эрхийг гартаа барьж буй. Эдгээр намуудын улс төрийн сонгуульд оролцсоныхоо төлөө, бас УИХ-д суудал авсныхаа төлөө улсын төсвөөс их хэмжээний санхүүжилт авдаг аж.
Намууд зөвхөн УИХ-ын сонгуульд оролцож, хүчинтэй санал тоолуулснаараа өнгөрсөн 2020 оны УИХ-ын сонгуулийн дараа МАН 907 сая төгрөг, Ардчилсан нам 1,15 тэрбум төгрөг, ХҮН 209 сая төгрөгийн санхүүжилтийг тус тус авчээ. Түүнчлэн, өдгөө МАН-тай нэгдээд буй МАХН 327 сая төгрөгийн санхүүжилтийг улсын төсвөөс авсан байна.
Тэрбүү хэл, УИХ-д суудалтай намууд жил бүр улсын төсвөөс санхүүжилт аж.
Өнгөрсөн 2020 онд МАН 305 сая төгрөг, АН 55 сая төгрөг, МАХН 5 сая төгрөг тус тус авсан бол 2021 онд МАН 602 сая 500 мянган төгрөг, АН 110 сая төгрөгийг мөн авчээ. Харин энэ онд МАН 907 сая 500 мянга, АН 165 сая, МАХН таван сая төгрөгийг тус тус авахаар төлөвлөж буй гэнэ. Ингэснээр улс төрд суудалтай намууд 2022 онд улсын төсвөөс 1 тэрбум 775 сая төгрөгийг авна гэсэн үг юм.
Сонирхуулахад, УИХ-д суудалтай намуудын авах мөнгөний хэмжээг “Улс төр намын тухай хууль”-ийн Шинэчилсэн найруулгын 19-р зүйлд заасан байдаг юм байна.
Тус зүйл заалтыг сонирхвол,
• Улсын Их Хурлын сонгуулиар тухайн намын авсан саналыг нийт хүчинтэй саналын тоотой харьцуулах зарчмаар нэг саналыг мянган төгрөгөөр тооцож, сонгуулийн дүн гарсны дараа гурван сарын дотор багтаан Улсын Их Хуралд суудал бүхий намд төр нэг удаа мөнгөн дэмжлэг үзүүлнэ.
• Улсын Их Хуралд суудал бүхий намд түүний авсан суудлын тоогоор Улсын Их Хурлын гишүүний нэг суудлыг жилд арван сая төгрөгөөр тооцож, Улсын Их Хурлын тухайн бүрэн эрхийн хугацаанд улирал тутам улсын төсвөөс санхүүжилт олгоно. Энэхүү санхүүжилтийн 50 хувийг Улсын Их Хурлын гишүүдийн сонгуулийн тойрогт явуулах үйл ажиллагаанд зарцуулна.
• Энэ хуулийн 19.1, 19.2-т заасан мөнгөний дүнг мөнгөний ханшийн өөрчлөлтийг харгалзан өөрчлөн тогтоож байна” гэжээ.
Ямартаа ч, улс төрийн намууд толгойтой бүхнээ УИХ-ын сонгууль нэр дэвшүүлэх гэж зүтгэдэг, тэднийг УИХ-д гаргаж ирэх гэж шавдуулдагын цаад учир шалтгаан нь УЛСЫН ТӨСВӨӨС МӨНГӨ САЛГАХ гэсэн санааны наад захын жишээ нь энэ аж.
